Son yıllarda hızla büyüyen ve dış ticaretini en çok geliştiren bölgelerin başında gelen Afrika, Türkiye ile de dış ticaret hacmini en çok artıran ülke gruplarından biri durumuna geldi. Bu yazımızda Afrika ile son yıllardaki ihracat verilerini inceleyecek ve Türkiye dış ticaretine olumlu yansıyan ticari ilişkileri ele alacağız.

Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Başkanı Nail Olpak’a göre, özellikle son 18 yılda Afrika ülkeleri ile yaptığımız ikili dış ticaret hacmi 4 kat artmış bulunuyor, bunun en temel nedeni ise karşılıklı kurulan güven ve yakın ilişkiler. Olpak ayrıca, ticari gelişimini sürdüren Afrika’nın en büyük entegrasyon destekçilerinden birinin Türkiye olduğunu ve stratejik bir ortaklıkla birlikte aktif olarak 45 Afrika ülkesinde 50’ye yakın partner kurum ile çalışmalar yürütüldüğünü de belirtiyor.

Belirtilen son 18 yılda Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre, 2010-2019 yılları arasında Türkiye ile Afrika ülkeleri arasında toplam 186,5 milyar dolarlık dış ticaret yapılmış. Bunun 126,7 milyar dolarlık kısmı Türkiye tarafından yapılan ihracat iken, 59,8 milyar dolarlık bölümü kıta ülkelerinden yapılan ithalat olarak karşımıza çıkıyor. Ülkeler özelinde incelendiğinde ise Afrika kıtasına ihracatın en fazla yapıldığı ülke 3,3 milyar dolarlık hacim ile Mısır. Ardından en çok ihracat yapılan ülkeler olarak 2,3 milyar dolarla Fas ve 1,9 milyar dolarla Libya geliyor.

Ticaret ilişkilerinin olumlu gelişmesinin birçok nedeni bulunuyor. 2005 yılı, Türkiye tarafından “Afrika yılı” olarak ilan edilmişti. Bu süreçte birçok ülkeden firmaların katılımı ile ticari adımların atılma fırsatı yaratılan iş forumları ve konferanslar düzenlendi. Türk Hava Yolları, Afrika’ya doğrudan uçuş yaptığı noktaların sayısını artırması ile tüccarlar açısından ulaşımın daha kolay hala gelmesi ve kıtadaki büyükelçilik sayısının artması da ilişkilerin güçlenmesinde ve ticaret hacmindeki gelişmede önemli birer etken oldu. 

 

Afrika Ülkelerine Yapılan İhracat, Türkiye’nin Toplam İhracat Hacminin neresinde?

Ticaret Bakanlığı sitesinde açıklanan ülke gruplarına göre ihracat verilere göre 2019 ve 2020’nin Ocak-Mart ayları arasındaki tabloyu ele alıyoruz. Afrika kıtası ülkeleri “Kuzey Afrika” ve “Diğer Afrika” ülkeleri olmak üzere 2 alt kırılımda inceleniyor. İhracatın yaklaşık yüzde 65’lik oranı Kuzey Afrika ülkelerine gerçekleşiyor.

Toplam ihracat hacmimiz içinde Afrika ülkelerine yapılan ihracat 2019’da Avrupa ve Asya ülkelerinden sonraki sırada gelerek yüzde 9,2’lik bir orana sahip. 2020’nin ilk üç ayında ise bu oran yüzde 10,1 bandına yükselmiş bulunuyor.

 

2019’da İhracat En Çok Orta Amerika ve Afrika’da Arttı.

2018-2019 yılı TÜİK ihracat verileri incelendiğinde ise, Türkiye’nin ihracatını oransal olarak en fazla artırdığı bölgelerde Orta Amerika ve Karayipler’den sonra Afrika ülkeleri yer alıyor. Böylece 2019’da Afrika ülkelerine yapılan ihracat bir yılda yüzde 9,9 yükselerek 15,9 milyar dolara yaklaşmış durumda. 

Son yıllarda Afrika ülkeleri ile kurulan yakın ticari ilişkiler, Türkiye’nin dış ticareti açısından olumlu sonuçlara yol açmakta. Büyümekte olan ve ithalat hacmini artırmaya devam eden Afrika ülkeleri, Türk tüccarlar için yeni bir ihracat rotası haline gelirken büyük bir potansiyel vadederken yatırımcılara da önemli fırsatlar sunuyor. Afrika ihracat yolculuğunda ülkelerin risklerinin ve potansiyel iş alanlarının dikkatlice araştırılmasını tavsiye ediyoruz.

 

Detaylı Afrika dış ticaret verileri için Ticaret Bakanlığı sitesinde dış ticaret istatistikleri bölümünü ve TÜİK dış ticaret istatistikleri veri sorgulama sayfasını inceleyebilirsiniz. 

 

Doğu Afrika ile Dış Ticaret tavsiyeleri için Webinar özet yazısını inceleyebilirsiniz.

Comments are closed.